ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ – Κωνσταντίνος Συρίγος, Καθηγητής Παθολογίας

0

Κωνσταντίνος Συρίγος, Καθηγητής Παθολογίας – Ογκολογίας Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Διευθυντής Γ΄ Πανεπιστημιακής Παθολογικής Κλινικής, Ιατρικής Σχολής Αθηνών, ΓΝΝΘΑ «Η ΣΩΤΗΡΙΑ»

Το πρόβλημα της φαρμακευτικής δαπάνης είναι περίπλοκο και διεθνές. Καμία χώρα, όσο πλούσια και να είναι, δεν μπορεί να ανταπεξέλθει στο αυξημένο κόστος των νέων φαρμάκων. Στην Ελλάδα της κρίσης το πρόβλημα μεγεθύνεται και πολλαπλασιάζεται. Οι λύσεις πρέπει να είναι διεθνείς και προς την κατεύθυνση «κανένας ασθενής να μην στερείται φάρμακο που είναι σημαντικό για την υγεία και τη ζωή του».

DSC_1414_opt
Τον περασμένο Φεβρουάριο αναλάβατε ως επικεφαλής της καμπάνιας «ΣΤΗΡΙΖΩ», που έγινε μέσω των τηλεοπτικών καναλιών, προκειμένου να προχωρήσετε στην ανακαίνιση της Γ’ Παθολογικής Κλινικής του νοσοκομείου. Είχατε τα αναμενόμενα αποτελέσματα από αυτήν την προσπάθεια. Με ποιο τρόπο θα αξιοποιήσετε τα χρήματα που μαζεύτηκαν;

H Γ΄ Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική είναι μια από τις μεγαλύτερες κλινικές της Ιατρικής Σχολής Αθηνών, με πολύπλευρο εκπαιδευτικό, κλινικό, ερευνητικό και κοινωνικό έργο. Τα τμήματα, οι μονάδες και τα εξωτερικά ιατρεία της καλύπτουν όλο το φάσμα της παθολογίας. Η καμπάνια «ΣΤΗΡΙΖΩ» ήταν μια πρωτοβουλία όλων των ιδιωτικών τηλεοπτικών καναλιών εθνικής εμβέλειας, που για πρώτη φορά συνένωσαν τις δυνάμεις και την επιρροή τους με σκοπό να μας βοηθήσουν να ανανεώσουμε τις υποδομές και τον εξοπλισμό μας, προς όφελος των ασθενών. Η ανταπόκριση του κόσμου ήταν συγκινητική, ειδικά αν αναλογιστεί κανείς την παρατεταμένη οικονομική κρίση που βιώνει η κοινωνία μας. Ιδιαίτερα σημαντική ήταν η ανταπόκριση των ασθενών μας (τωρινών ή πρώην) και των συγγενών τους, καθώς οι άνθρωποι που έχουν νοσηλευτεί στην κλινική μας έχουν επίγνωση του υψηλού επιστημονικού δυναμικού των γιατρών και νοσηλευτών της και της αυτοθυσίας όλου του επιστημονικού και διοικητικού προσωπικού, ώστε να ανταπεξέλθουμε με επάρκεια στα καθήκοντα που μας έχουν ανατεθεί. Ήδη οι εργασίες ανακαίνισης έχουν αρχίσει από την Γαστρεντερολογική Μονάδα της κλινικής, η οποία θα μετεγκατασταθεί σε χώρο του νοσοκομείου που μας έχει παραχωρήσει η Διοίκησή του ΓΝΑ «Η ΣΩΤΗΡΙΑ» και η 1η ΥΠΕ, τους οποίους και ευχαριστώ για τη στήριξή τους.

Ποια είναι τα νεότερα δεδομένα που ανακοινώθηκαν στο φετινό συνέδριο της Αμερικανικής Εταιρείας Κλινικής Ογκολογίας (ASCO) στο Σικάγο όσον αφορά τον καρκίνο του πνεύμονα;
Το φετινό συνέδριο του ASCO είχε μεγάλη επιτυχία όσον αφορά το επιστημονικό πρόγραμμα, με σημαντικές ανακοινώσεις σε νεοπλάσματα όπως του νεφρού, του μαστού, του προστάτη, στο πολλαπλό μυέλωμα, αλλά και στην συμπτωματική και ανακουφιστική υποστήριξη του καρκινοπαθή ευθύς μόλις διαγνωστεί. Ειδικά για τον καρκίνο του πνεύμονα φαίνεται ότι η ανοσοθεραπεία δίνει καινούργιες ελπίδες στους ασθενείς. Είτε ως μονοθεραπεία, είτε σε συνδυασμό με άλλες, καθιερωμένες θεραπείες αυξάνει σημαντικά τη συνολική επιβίωση των ασθενών με μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα, αλλά ταυτόχρονα τους εξασφαλίζει και μια ικανοποιητική ποιότητα ζωής.

Υπάρχουν ελπιδοφόρα μηνύματα από μελέτες και φάρμακα που στοχεύουν στην ανοσοθεραπεία του καρκίνου του πνεύμονα, και ειδικότερα στη δεύτερη γραμμή θεραπείας στον προχωρημένο μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα όπου οι θεραπευτικές επιλογές είναι περιορισμένες και το προσδόκιμο επιβίωσης των ασθενών περιορισμένο;
Νομίζω ότι το τοπίο του καρκίνου του πνεύμονα όπως το γνωρίζαμε πριν από δυο ή τρία χρόνια έχει αλλάξει δραματικά. Οι θεραπευτικές επιλογές είναι πάρα πολλές, με την ανοσοθεραπεία να έχει τον πρώτο λόγο. Εξίσου σημαντικές είναι και οι λεγόμενες στοχεύουσες θεραπείες, που αν και απευθύνονται σε μικρό αριθμό ασθενών που είναι θετικοί στα αντίστοιχα γονίδια, εν τούτοις επιτυγχάνουν παρατεταμένες ανταποκρίσεις, με εύκολα διαχειρίσιμη τοξικότητα. Και η πρόοδος της βασικής έρευνας μας παρέχει πλέον αρκετές θεραπευτικές επιλογές και όταν επέρχεται ανθεκτικότητα στους βασικούς αναστολείς των ογκογονιδίων. Είναι πλέον ξεκάθαρο ότι η χημειοθεραπεία, που κάποτε αποτελούσε τον μοναδικό «παίκτη» στη θεραπεία του καρκίνου του πνεύμονα, έχει πλέον απωθηθεί στο «παρασκήνιο».

Κύριε Καθηγητά, από τη στιγμή που ένας ασθενής με καρκίνο ξεκινήσει θεραπεία σε μια κλινική ενός νοσοκομείου, στη δική σας εν προκειμένω, έχετε τη δυνατότητα να γνωρίζετε με ακρίβεια την πορεία του ασθενούς, την αποτελεσματικότητα των φαρμάκων που έλαβε και την γενικότερη πορεία της ασθένειάς του;
Κατηγορηματικά όχι. Δεν μπορούμε να προβλέψουμε με ακρίβεια την πορεία ενός ασθενή: την ανταπόκριση στις διάφορες θεραπείες που θα λάβει, την τοξικότητα, τις παρενέργειες, τη συνολική επιβίωσή του. Και αυτό γιατί κάθε άτομο είναι διαφορετικό, με διαφορετική πορεία. Υποχρέωση του γιατρού είναι να αντιμετωπίζει τον κάθε άρρωστο ως μοναδικό και να εξατομικεύει τις αποφάσεις του. Μόνο με αυτόν τον τρόπο και αξιοποιώντας όλα τα μέσα που του παρέχει η επιστήμη θα κατορθώσει να προσφέρει το μέγιστο στον ασθενή του.

Πόσο επηρέασε τη θεραπεία των ασθενών με καρκίνο η οικονομική κατάσταση στη χώρα μας. Εκτιμάτε ότι τα πράγματα θα δυσκολέψουν για τους ασθενείς αυτούς;
Η υγεία και οι υπηρεσίες της είναι μέρος της κοινωνίας μας. Συμμετείχαν στη δημιουργία του προβλήματος και τώρα υποφέρουν από την κρίση. Η αλήθεια είναι ότι η πολιτεία αντιμετωπίζει με ευαισθησία τους καρκινοπαθείς και προσπαθεί να μην τους προσθέτει και άλλα προβλήματα. Παρ’ όλα αυτά πέρασαν και εκείνοι τον δικό τους Γολγοθά εν μέσω κρίσης. Ελπίζω να μην δυσκολέψουν περισσότερο τα πράγματα για τους ασθενείς με καρκίνο και τους συγγενείς τους.

shutterstock_92895508_opt

Υπήρξαν καταγγελίες από καρκινοπαθείς, αλλά και συλλόγους καρκινοπαθών, ότι σε πολλά νοσοκομεία δεν υπήρχαν τα κατάλληλα φάρμακα για τη θεραπεία τους. Αντιμετωπίσατε στην κλινική σας τέτοιου είδους προβλήματα;
Υπήρξαν καθυστερήσεις και ταλαιπωρίες, ειδικά μεταξύ νοσοκομείου και φαρμακείων του ΕΟΠΠΥ, αλλά στο τέλος με την συνεργασία του φαρμακείου του νοσοκομείου, τις περισσότερες φορές η θεραπεία γινότανε.

Την ώρα που στη χώρα μας βιώνουμε την κάθετη περικοπή των δαπανών στην υγεία, χώρες όπως η Αγγλία και οι ΗΠΑ, λαμβάνοντας υπόψη τους την πρόσφατη μελέτη του ΠΟΥ για ραγδαία αύξηση του καρκίνου σε παγκόσμιο επίπεδο, αποφασίζουν να δράσουν προκειμένου να ενισχύσουν την έρευνα νέων φαρμάκων και την έγκαιρη αντιμετώπιση των κρουσμάτων. Πως κρίνετε την ενέργεια αυτή, και πιστεύετε ότι θα αποφέρει σημαντικά αποτελέσματα στην αντιμετώπιση του καρκίνου;
Το πρόβλημα της φαρμακευτικής δαπάνης είναι περίπλοκο και διεθνές. Καμία χώρα, όσο πλούσια και αν είναι, δεν μπορεί να ανταπεξέλθει στο αυξημένο κόστος των νέων φαρμάκων. Στην Ελλάδα της κρίσης το πρόβλημα μεγεθύνεται και πολλαπλασιάζεται. Οι λύσεις πρέπει να είναι διεθνείς και προς την κατεύθυνση «κανένας ασθενής να μην στερείται φάρμακο που είναι σημαντικό για την υγεία και τη ζωή του». Χρειάζεται να γίνουν σκληρές επιλογές: α) να εντατικοποιηθεί η χρήση γενοσήμων φαρμάκων με ταυτόχρονους αυστηρούς ελέγχους της ποιότητάς τους, β) να αποτρέπεται η χρήση νέων φαρμάκων που είναι πολύ ακριβότερα, χωρίς να είναι ουσιωδώς καλύτερα από τα παλαιότερα, γ) να ελεγχθεί η αλόγιστη συνταγογράφηση, δ) να ενθαρρυνθεί η εισαγωγή πραγματικά καινοτόμων φαρμάκων. Αυτά πρέπει να γίνουν με την συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων, με επιστημονικά κριτήρια και σε διεθνές επίπεδο.

Πιστεύετε ότι η πρόληψη και η έρευνα επάνω σε φάρμακα που θα στοχεύουν στην θεραπεία πολλών ειδών καρκίνου μπορούν να σώσουν εκατομμύρια ζωές σε όλο τον κόσμο και ταυτόχρονα να μειώσουν το κόστος υγείας των χωρών;
Η κλινική έρευνα αποτελεί την μόνη λύση για την αντιμετώπιση δυσίατων νοσημάτων. Αρκεί η έρευνα αυτή να γίνεται με επιστημονικά και ακαδημαϊκά κριτήρια και με σεβασμό όλων των κανόνων ηθικής και ορθής κλινικής πρακτικής. Η πρόληψη, ειδικά σε νεοπλασματικά νοσήματα αποτελεί την ασφαλέστερη μέθοδο μείωσης της θνησιμότητας. Είναι πολύ οικονομικότερο, αλλά σώζει και ζωές, να επιδιώκει κανείς πρωτογενή ή δευτερογενή πρόληψη, παρά εκ των υστέρων θεραπεία.

ASCO_2560

shutterstock_217119211_opt

Τα τελευταία χρόνια, λόγω της οικονομικής κρίσης, γινόμαστε θεατές της ιδιαίτερα δυσάρεστης εικόνας της φυγής νέων επιστημόνων στο εξωτερικό. Ανησυχείτε ότι πολύ σύντομα η χώρα μας θα μείνει ακέφαλη από έμπειρους επιστήμονες και ειδικά από ογκολόγους;
Ως δάσκαλος, αλλά και ως πατέρας, αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες ανησυχίες μου. Άνθρωποι που οι ίδιοι κοπίασαν πάρα πολύ, οι δικοί τους υποβλήθηκαν σε κάθε θυσία και η πατρίδα μας πλήρωσε για να τους σπουδάσει υποχρεώνονται να μεταναστεύσουν, χωρίς προοπτική επιστροφής. Αλλά και εκείνοι που μένουν πίσω είναι δυσαρεστημένοι γιατί υποαπασχολούνται, δεν αμείβονται σύμφωνα με την προσφορά τους και δεν τους δίνεται καμία ελπίδα ανέλιξης. Τα νοσοκομεία μας και τα πανεπιστήμια μας αποψιλώνονται από προσωπικό. Χρειάζεται μια πρωτοβουλία εθνικής εμβέλειας, για να αρχίσει σταδιακά η επαναστελέχωση τους με αξιολογικά κριτήρια, ώστε να ενθαρρυνθούν οι επιστήμονες της διασποράς να παλιννοστήσουν και να συμβάλουν στην προσπάθεια ανασυγκρότησης, χωρίς όμως να αδικηθούν όσοι έμειναν στην πατρίδα μας και πάλεψαν εν μέσω κρίσης κάτω από επαχθείς συνθήκες.

Γιατί στην Ελλάδα κατά τη γνώμη σας, είναι δύσκολο να αναπτυχθεί αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ του δημοσίου και του ιδιωτικού τομέα για την έρευνα φαρμάκων που θα στοχεύουν στην αντιμετώπιση του καρκίνου;
Η συνεργασία ιδιωτικού και κρατικού τομέα σε όλα τα επίπεδα και σε όλες τις πτυχές της δημόσιας ζωής αποτελεί ζητούμενο. Και δεν πρόκειται να ευοδωθεί αν δεν υπάρξουν σαφείς και σταθεροί κανόνες ως προς τις δυνατότητες, τα όρια και τις υποχρεώσεις κάθε μέρους. Η ασάφεια, η πολυνομία και η ανομία είναι που δημιουργούν τη διαπλοκή και προκαλούν τη δυσπιστία.

Share.

About Author

Αρχισυντάκτρια

Comments are closed.