Interview – Γεώργιος Ευθυμιάδης

0

Interview – Γεώργιος Ευθυμιάδης | Καθηγητής Καρδιολογίας Α.Π.Θ., Α’ Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική, Π.Γ.Ν. «ΑΧΕΠΑ», Θεσσαλονίκη

Καρδιακή αμυλοείδωση σχετιζόμενη με την τρανσθυρετίνη

Η αμυλοείδωση είναι ομάδα νοσημάτων χαρακτηριζόμενη από εναπόθεση στους ιστούς μιας ινιδικής εξωκυττάριας άμορφης ουσίας, που λέγεται αμυλοειδές. Τα ινίδια του αμυλοειδούς προκύπτουν από παθολογική πτύχωση διαφόρων πρωτεϊνών. Τα όργανα που προσβάλλονται συνήθως είναι η καρδιά, τα νεφρά, το νευρικό σύστημα, το ήπαρ, το έντερο, και το δέρμα.

Δύο τύποι αμυλοείδωσης προσβάλλουν το μυοκάρδιο. Η πρωτοπαθής AL αμυλοείδωση (συνοδεύει αιματολογικά νοσήματα), και η αμυλοείδωση από τρανσθυρετίνη.

Η τρανσθυρετίνη είναι τετραμερής πρωτεΐνη, συντίθεται στο ήπαρ, και ο ρόλος της είναι η μεταφορά της θυροξίνης και της ρετινόλης. Η διάσπαση του τετραμερούς μορίου της προς διμερή και στο τέλος προς μονομερή, τα οποία μετατρέπονται σε ινίδια αμυλοειδούς, είναι ο μηχανισμός της αμυλοείδωσης από τρανσθυρετίνη.

Η καρδιακή αμυλοείδωση από τρανσθυρετίνη διακρίνεται σε 2 τύπους:

Επίκτητη αμυλοείδωση που οφείλεται σε φυσιολογικής σύστασης τρανσθυρετίνη. Προσβάλλει στο 80% άνδρες >60 ετών, και στο 20% γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας, και χαρακτηρίζεται κυρίως από μυοκαρδιακή προσβολή.

Κληρονομική αμυλοείδωση λόγω μεταλλάξεων του γονιδίου της τρανσθυρετίνης. Εμφανίζεται σε μικρότερες ηλικίες, προσβάλλει το νευρικό σύστημα ή την καρδιά ή και τα 2 συστήματα ταυτόχρονα.

ΚΛΙΝΙΚΉ ΕΙΚΌΝΑ

Η νόσος εκδηλώνεται ως καρδιακή ανεπάρκεια, αρχικά με διατηρημένο και στην συνέχεια με ελαττωμένο κλάσμα εξώθησης της αριστερής κοιλίας. Κύριες κλινικές εκδηλώσεις είναι η εύκολη κόπωση, η δύσπνοια, και το περιφερικό οίδημα. Ο θάνατος επέρχεται από προχωρημένη καρδιακή ανεπάρκεια ή αιφνίδια.

Παθήσεις που υποκρύπτουν καρδιακή αμυλοείδωση από τρανσθυρετίνη:

Καρδιακές παθήσεις

Καρδιακή ανεπάρκεια με διατηρημένο κλάσμα εξώθησης

Στένωση αορτής σε ηλικιωμένους

Υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια

Μη καρδιακές παθήσεις

Σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα άμφω

Σύνδρομο στένωσης σπονδυλικού σωλήνα

Ρήξη του καταφυτικού τένοντα του δικεφάλου μυός

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΈΣ ΕΞΕΤΆΣΕΙΣ

Ηλεκτροκαρδιογράφημα (χαμηλά δυναμικά, εικόνα ψευδοεμφράγματος)

Υπερηχοκαρδιογράφημα (συγκεντρική υπερτροφία της αριστερής κοιλίας)

Μαγνητική τομογραφία καρδιάς

Ολοσωματικό σπινθηρογράφημα οστών με τεχνήτιο σεσημασμένο με διφωσφονικά (κυρίως με 99mTc-DPD), που έχει σχεδόν 100% ευαισθησία στην διάγνωση.

Απαραίτητος επίσης είναι ο αποκλεισμός της πρωτοπαθούς AL αμυλοείδωσης από ελαφρές αλυσίδες των ανοσοσφαιρινών

Γονιδιακός έλεγχος, ιδίως σε νέα άτομα, για να αποκλεισθεί η κληρονομική μορφή της νόσου

ΘΕΡΑΠΕΊΑ

Σημαντική εξέλιξη των τελευταίων χρόνων υπήρξε η ανακάλυψη ενός νέου φαρμάκου, του tafamidis, που σταθεροποιεί το τετραμερές της τρανσθυρετίνης, αποτρέποντας τον σχηματισμό ινιδίων αμυλοειδούς. Η χορήγηση του φαρμάκου σε κλινικές μελέτες, σε ασθενείς με καρδιακή αμυλοείδωση από τρανθυρετίνη, επίκτητη ή κληρονομική, έδειξε ελάττωση της συνολικής θνητότητας, και ελάττωση των εισαγωγών στα νοσοκομεία, χωρίς σημαντικές παρενέργειες σχετιζόμενες με το φάρμακο. Κατά κύριο λόγο τα ευνοϊκά αυτά αποτελέσματα αφορούσαν ασθενείς που δεν ήσαν σε προχωρημένο στάδιο καρδιακής ανεπάρκειας.

Συμπερασματικά, η καρδιακή αμυλοείδωση απο τρανσθυρετίνη, δεν είναι πολύ σπάνια νόσος, και την στιγμή που δυνητικά είναι θεραπεύσιμη, πρέπει ο γιατρός να είναι σε θέση να την υποψιασθεί και να την διαγνώσει έγκαιρα.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΊΑ

Bistola V, Parissis J, Foukarakis E, Valsamaki PN, Anastasakis A, Koutsis G, Efthimiadis G, Kastritis E. Practical recommendations for the diagnosis and management of transthyretin cardiac amyloidosis. Heart Fail Rev. 2021 Jan 15

Psotka MA. Tafamidis Should Be Accessible for All Patients With Transthyretin Amyloid Cardiomyopathy. JACC Heart Fail. 2021 Feb; 9(2):124-126.

 

Share.

About Author

Comments are closed.